Vacature: Global Engagement CATAPA Officer (GECO) te Cajamarca/Ibagué, Colombia

Laura Garcia | Colombia, Colombia, Vacature, Vacature

Vacature: Global Engagement CATAPA Officer (GECO) (m/v/x) te Cajamarca/Ibagué, Colombia

CATAPA is een sociale en ecologische beweging die met een participatieve en geïntegreerde aanpak werkt aan duurzame ontwikkeling. CATAPA focust hierbij op de problematiek van mijnbouwconflicten in Latijns Amerika. In Latijns-Amerika ondersteunt CATAPA de lokale gemeenschappen die (potentieel) worden getroffen door de negatieve impact van mijnbouw.

De GECO zal de samenwerking opnemen met CATAPA’s partnerorganisaties in Colombia: het jongerencollectief COSAJUCA (Colectivo SocioAmbiental Juvenil Cajamarcuno) in het dorp Cajamarca (Tolima), het milieucomité in Cajamarca (Tolima) en de milieubeweging Comité Ambiental en Defensa de la Vida in de stad Ibagué (Tolima). Deze partnerorganisaties spelen een centrale rol in het geweldloze verzet tegen het geplande mijnbouwproject La Colosa . De GECO zal met de verschillende partners activiteiten ondernemen in de nasleep van de succesvolle en bindende Consulta Popular in maart 2017 aan de hand waarvan een gemeentelijk verbod op mijnbouw doorgevoerd werd.

Taakomschrijving GECO – vrijwilliger

  • Deelnemen en bijdragen vanuit eigen capaciteiten aan evenementen en activiteiten van de milieubeweging Comité Ambiental en Defensa de la Vida in Ibagué en COSAJUCA in Cajamarca, Colombia.
  • Een ondersteunende, uitvoerende en opvolgende rol opnemen in de lopende projecten, zoals het project rond biolandbouw, die CATAPA samen met haar partnerorganisaties uitvoert. (Thema’s: gemeenschappelijk waterbeheer, organisatie- en netwerkversterking, strategische communicatie en mobilisatie, biolandbouw en korte-keten-handel, jongeren) & nieuwe project(-luiken) schrijven.
  • Ontvangen en opvolgen van medewerkers van CATAPA in Colombia (voornamelijk Stagiairs en Thesisstudenten). Erop toezien dat ze een nuttige bijdrage leveren aan het werk van de partners en hen helpen een netwerk uit te bouwen voor hun werk en/of onderzoek in Colombia.
  • Consultas Populares rond mijnbouw op andere plaatsen in Colombia ondersteunen, en het recht op de Consulta Popular verdedigen tegenover de restricties van de overheid.
  • Opvolging van de case ‘La Colosa’ in Cajamarca en omgeving en beeldmateriaal verzamelen.
  • Kennis en aanpak van CATAPA met COSAJUCA en de milieubeweging in Ibagué delen o.a. via de Colombiawerkgroep en sociale media.
  • Met het lobby team van binnen Colombia (YLNM, Tierra Digna, Agua y Territorio, Cosajuca, Comité Ambiental en Defensa de la Vida) en buiten (vrijwilligers CATAPA Colombia) de nodige informatie verschaffen en de prioriteiten bepalen voor het lobbywerk in de EU door OIDHACO.
  • Overleggen en coördineren binnen de verschillende samenwerkingsverbanden lokaal en internationaal. Ondersteunen van Movimiento Nacional Ambiental, het nationale milieunetwerk, door het werk en verzet van de verschillende leden ervan en het netwerk zelf te visibiliseren, ondersteunen. Ondersteunen van het Netwerk van milieucomités in Tolima door de milieubeweging van Ibagué te helpen om de verschillende gemeenschappen te visibiliseren en de problematieken te registreren.
  • Uitwisseling met andere processen die eenzelfde strijd voeren, het grote plaatje schetsen van de strijd tegen (goud-) mijnbouw in Colombia en afhankelijk van tijd en interesse,  andere minder bekende bewegingen bezoeken om deze in de kijker te zetten en internationaal aandacht te vragen.
  • Externe communicatie over lokaal en (inter)nationaal nieuws over mijnbouw, extractivisme en sociale bewegingen en CATAPA en achterban informeren over recente ontwikkelingen. Dit kan via blogs, video’s, podcasts, artikelen en foto’s op de website, nieuwsbrief en sociale media van CATAPA. Ook schrijft de GECO mee aan het maandelijkse online tijdschrift Mines&Territory en onderhoudt het de CATAPA Colombia Facebook pagina.
  • De strategische relaties tussen CATAPA en andere lokale en nationale organisaties onderhouden, verder uitbouwen, en mogelijkheden aftoetsen voor nieuwe samenwerkingsverbanden.
  • Werking in België: De GECO levert informatie en materiaal ter versterking van onze campagnes in Vlaanderen. Na terugkeer is hij/zij bereid zijn kennis en ervaring intern en extern te delen. De GECO onderhoudt een sterke band met de Colombia werkgroep en levert hen zowel informatie aan als denkt na over mogelijke acties en ondersteuning vanuit België.

Profiel

  • Je bent minimum 20 jaar
  • Je hebt een zeer goede kennis (gesproken en geschreven) van het Spaans en Nederlands, bij voorkeur ook Engels.
  • Bij voorkeur een band met CATAPA, bv in het verleden een engagement opgenomen, samengewerkt,…
  • Je kunt een kennis van de mijnbouwproblematiek voorleggen.
  • Ervaring in/kennis over de context van Colombia is een pluspunt.
  • Je hebt inzicht in fondsenwerving en projectbeheer.
  • Inzicht in de versterking van lokale economieën, biolandbouw en korte-keten-handel is een pluspunt.
  • Inzicht en ervaring in gender is een pluspunt 
  • Je bent diplomatisch ingesteld en houd je op de achtergrond als de situatie gevaarlijk wordt.
  • Je bent sociaal en communicatief vaardig.
  • Je functioneert zowel zelfstandig als in team goed.
  • Openheid en respect voor culturele verschillen tonen en je kunnen aanpassen aan andere culturen en organisatievormen.
  • Je bent bereid om fondsen te zoeken om de nieuwe samenwerking en je eigen functie en werkingskosten te bekostigen.
  • Het is een pluspunt als je je voordien kan vrijmaken om in te werken.
  • Je bent geïnteresseerd in een engagement binnen CATAPA na terugkeer.

Periode

Idealiter vertrek eind augustus 2019. Afhankelijk van de verkregen fondsen gaat het om minstens 6 maanden, bij voorkeur verlengd tot een jaar. Na 6 maanden zal er een evaluatie van de GECO plaatsvinden. Indien deze negatief en niet meer bij te sturen is, bestaat de mogelijkheid dat de samenwerking stopgezet wordt.

Wij bieden:

  • Voorbereiding vóór vertrek en omkadering en opvolging tijdens het verblijf.
  • Een volledige reisbijstandsverzekering..
  • Een bijdrage in de leefkost indien je geen recht hebt op een uitkering in België̈ (375 euro/maand). CATAPA komt niet tussen in de kost van het vliegticket.

Geïnteresseerd?

Stuur je CV en motivatiebrief naar charlotte.christiaens@catapa.be en dit ten laatste op 31 augustus 2019. We nemen contact op met jou in de loop van de week nadien.

Meer informatie? Neem contact op met ​karlijn.vandenbroeck@catapa.be of mattijs.vandenbussche@catapa.be​.

ESC Vrijwilliger Vacature’s – Become a Changemaker on Fair ICT

Laura Garcia | Catapa in de kijker, Catapa in de kijker, Catapa in de kijker, Nieuws, Nieuws, Nieuws, Vacature, Vacature, Vacature

ESC Vrijwilliger Vacature's

Changemaker Fair ICT

Campaigning and Education

Communication

CATAPA

CATAPA is a volunteer movement which strives for a world in which the extraction of non-renewable resources is no longer necessary. The extraction of such materials always entails major social and environmental impacts and fuels conflict. In working towards global social and environmental justice, we focus on mining issues (ecological disasters, human rights violations, etc.) in Latin America, where we support local communities in Ecuador, Bolivia, Peru and Colombia who are threatened by large-scale mining projects.

Our main activities are:

  • Internationalisation of the struggle of our partners in Latin-America and capacity building
  • Awareness raising on the impact of metal consumption amongst Belgian population
  • Creating a movement for sustainable consumption and production
  • Lobby and research

CATAPA is a grassroots movement, which means that we are mostly dependent on the work of our volunteers – the Catapistas. As a grassroots movement, we also work together with other grassroots movements in our partner countries.

 

Fair ICT

CATAPA is currently engaged in a European Union campaign called ‘Make ICT Fair’ together with 10 European partners. The goal of this project is to make the entire supply chain of ICT devices (smartphones, laptops, etc.) more sustainable. CATAPA focuses on the very first part of the global ICT supply chain: the extraction of metals and minerals. ICT devices contain a wide range of metals, which are extracted across the globe, causing harm to the environment and human rights.

We aim to achieve this goal through:

  • Awareness raising with the broader public
  • Advocacy towards public institutions for more sustainable ICT procurement
  • Supply chain research
  • Lobby activities for better legislation within the bigger consortium

In addition, the Fair ICT Flanders campaign wants companies, governments and higher education institutions in Flanders to take specific steps to develop a sustainable ICT purchasing and reuse policy. All this with a view to a more sustainable future and the improvement of the working and living conditions of affected communities in the extractivist and ICT production sector.

 

Who are we looking for?

We are looking for two ESC (European Solidarity Corps) volunteers to support the CATAPA movement, and in particular the campaigns about fair ICT. The volunteer will be trained to think critically and spread knowledge of these issues and to encourage other young people to become active EU citizens. The tasks are flexible depending on your learning goals and the needs of the organisation.

You will mainly be working in our office team (4 part-time staff + 2 ESC volunteers + variable number of interns) which supports the work of the movement. Since CATAPA is a volunteer movement, you will be working in close collaboration with motivated and enthusiastic volunteers.

Possible tasks

Campaigning and Education

  • Take part in our Changemakers programme
  • Organise awareness raising and training activities for a variety of target groups (training weekends, documentary screenings, workshops, info evenings, public actions…)
  • Develop educational tools and manuals
  • Help out with organising our International Speakers Tour: Open Min(e)d
  • Write, revise and proofread articles, educational tools and research reports
  • Participate actively in meetings of the Education working group
  • Possibility to do research linked to mining and/or the ICT supply chain
  • Some administrative tasks related to the daily functioning of our office with the possibility to get an insight in the management of a non-profit organisation
  • Contribute to the functioning of the movement
  • Possibility to develop and implement your own projects

Communication

  • Take part in our Changemakers programme
  • Write, review and proofread articles
  • Design promotional material such as flyers and posters
  • Assist in managing CATAPA’s social media channels (Facebook page, Instagram account and Twitter)
  • Assist in managing and keeping CATAPA’s website updated
  • Ensure CATAPA’s house style (layout) is up to date and implemented
  • Participate actively in meetings of the Communication working group
  • Create and lead communication and promotion strategies for events
  • Assist in the organisation of various activities: our International Speakers Tour ‘Open Min(e)d’, training weekends, public actions, info-evenings, documentary festival…
  • Some administrative tasks related to the daily functioning of our office with the possibility to get an insight in the management of a non-profit organisation
  • Contribute to the functioning of the movement
  • Possibility to develop and implement your own projects

Requirements

Campaigning and Education

Essential

  • Interest in learning about the social and environmental movement and mining issues
  • Good command of English
  • Independent, proactive worker
  • Motivated to work with volunteers
  • Take your own initiative
  • Good communication skills
  • Will to contribute to positive change in the world we live in
  • Team player with a flexible attitude and plenty of humour
  • Age: below 31 years

Desirable

  • Knowledge/experience on or interest to learn about:
    ○ Circular and degrowth economy, environmental movements and/or international development
    ○ Developing educational material (e.g. workshops)
    ○ Organizing events
    ○ Project management and volunteer management
    ○ Designing promotional material
  • Good knowledge of either Dutch or Spanish

Communication

Essential

  • Interest in learning about the social and environmental movement and mining issues
  • Good command of English
  • Independent, proactive worker
  • Motivated to work with volunteers
  • Take your own initiative
  • Good communication skills
  • Will to contribute to positive change in the world we live in
  • Team player with a flexible attitude and plenty of humour
  • Age: below 31 years

Desirable

  • Knowledge/experience on or interest to learn about:
    ○ Circular and degrowth economy, environmental movements and/or international development
    ○ Volunteer management
    ○ Communication strategies
    ○ Design and layouting
    ○ Managing social media and websites
  • Good knowledge of either Dutch or Spanish

What do we offer?

● A warm welcome in our movement with plenty of learning opportunities and new connections
● A young, motivated team of employees and volunteers
● A monthly fee of (at least) 707* Euros to cover accommodation and daily expenses
● One language course (Dutch, English or Spanish)

This call is part of the European Solidarity Corps. It’s a European Union initiative which creates opportunities for young people to volunteer in projects abroad. This means Belgian people can’t apply for this vacancy. Expenses of the volunteers are paid. Accommodation, food and daily expenses are covered by a fee of 707* EUR which you can use according to your own needs and wishes. One language course (Dutch, English or Spanish) is covered by CATAPA, as well as work-related transport.

 

Interested or more information?

Please send your CV and motivation letter to info@catapa.be before the 28th of July 2019. If you have any questions concerning this vacancy, don’t hesitate to email truike.geerts@catapa.be or call +32 477845729.

( *: depending on final project grants)

Kandidaten voor het Europees Parlement spreken zich uit over ICT

Laura Garcia | Nieuws

Kandidaten voor het Europees Parlement spreken zich uit over ICT

Bij een bevraging van alle Nederlandstalige kandidaat EU-parlementariërs voor de komende verkiezingen, over welke stappen men op Europees niveau zal zetten om de toeleveringsketen van ICT producten (smartphone, laptops, etc.) te verduurzamen, kregen we alleen antwoorden van Groen-kandidaten Bart Staes en Petra De Sutter. De kandidaten van andere partijen reageerden niet op de gestelde vragen. Het toont dat er alvast nog heel wat werk aan de winkel is om politici te sensibiliseren over de negatieve impact van ICT en om actie te ondernemen.

Bart Staes en Petra De Sutter engageerden zich persoonlijk, indien ze verkozen worden, om hier werk van te maken als EU-parlementariër. Zij formuleerden het op deze manier:

“Schending van mensenrechten bij de ontginning van grondstoffen voor ICT-apparatuur is ontoelaatbaar! Er moet een bindend kader komen voor Europese bedrijven en -instellingen om de impact te minimaliseren, ook wat betreft het milieu!”

In deze PDF-bestanden – dit van Petra de Sutter en dit van Bart Staes – kan je hun volledige antwoorden op onze vragen terug vinden. Die vragen kaderen binnen ons Europees Make ICT Fair project dat als doel heeft om de volledige toeleveringsketen van ICT te verduurzamen. De Europese Unie en haar inwoners, wij dus, zijn één van de grootste consumenten van ICT wereldwijd en al die smartphones en laptops samen hebben een immense impact op mens en milieu. Er is dus dringend nood aan betere regelgeving om een duurzamere toeleveringsketen van ICT en alternatieven mogelijk te maken.

Jaarverslag CATAPA

Laura Garcia | Catapa in de kijker, Publicaties

Jaarverslag CATAPA 2018

“Laat me met de deur in huis vallen en zeggen: bedankt dat je opnieuw ons jaarverslag in de hand hebt genomen. Je bent aan de eerste pagina van onze rapportage van 2018, en alleen al de omvang van deze editie toont dat de Catapistas keihard hebben gewerkt vorig jaar.

2018 was geen gewoon jaar voor CATAPA, maar eerlijkheidshalve moet ik toegeven dat 2018 ook het jaar was dat ik officieel ophield met het wachten op ‘een gewoon jaar’ voor CATAPA. In een jaar van grote en kleine verwezenlijkingen, groeide CATAPA verder uit tot een geloofwaardige organisatie, in de strijd voor klimaat-, ecologische en sociale rechtvaardigheid.”

Loop je mee met de 20 km van Brussel voor CATAPA?

Laura Garcia | Geen onderdeel van een categorie, Geen onderdeel van een categorie, Geen onderdeel van een categorie

Loop jij ook op 19 mei de 20 km van Brussel voor CATAPA? Schrijf je in en word één van de lopers van CATAPA!

CATAPA loopt op 19 mei de 20 km van Brussel om verder te strijden voor de rechten van lokale gemeenschappen die het slachtoffer worden van de ecologische en sociale impact van grootschalige mijnbouw; en om te streven naar een rechtvaardige samenleving waarbij mens en natuur in evenwicht samenleven. Loop jij ook mee?

JA! Ik doe mee!

Schrijf jezelf dan in via de website van de 20 km van Brussel (25 euro) en voeg je toe aan de groep van CATAPA (groepsnaam: CATA10946). Engageer je om minstens 50 euro aan sponsoring in te zamelen voor CATAPA.

Geen zin om mee te lopen maar wel om CATAPA een duwtje in de rug te geven? Sponsor dan één van onze lopersJe kan geld storten op: BE49 9795 2861 7871, met vermelding van “Sponsoring van CATAPA 20 km van Brussel (+ eventueel: naam van loper die je wil sponsoren)“. Deze gift is niet fiscaal aftrekbaar.

⭐ Wie 50 euro of meer sponsort, krijgt een giftbox van CATAPA!*

Meer info of vragen? Mail gerust naar kim.claes@catapa.be.

¡Vamos! Voor sociaal-ecologische rechtvaardigheid!

*Af te halen op het kantoor te Gent.

Ontmoet onze lopers!

Charlotte Christiaens

Charlotte Christiaens

Ik ben Charlotte Christiaens en loop de 20km voor CATAPA in 2019, net als in 2010. M’n passie om door de natuur te rennen is enkel maar gegroeid doorheen de jaren. Voor één keer wil ik de natuur inruilen voor de stad op 19 mei in Brussel.

Op één of andere manier ben ik al vaak in prikkeldraden beland tijdens het lopen, met gescheurde broeken en wondes tot gevolg. Pijnlijke,doch domme zaak. Maar de begroeting van m’n geliefde bomen en het geluid van m’n gekende vogels op m’n gekende padjes zou ik niet kunnen missen. Als ik het niet meer zie zitten tijdens de wedstrijd, zeg ik tegen mezelf: “Komaan Charlotte, dit lijden is in niets te vergelijken met hoe lokale gemeenschappen in het Zuiden lijden onder mijnbouw.” Supporter je mee?!

Kim en Koen Claes

Kim en Koen Claes

Wij zijn Kim en Koen, en lopen samen de 20km van Brussel voor Catapa. Wij lopen broederlijk op dubbele kracht, vol goesting en overgave, omdat we geloven dat catapa ons een stapje dichter bij een meer rechtvaardige wereld brengt.

Wij leveren het bloed, het zweet en de tranen, doen jullie een duit in het zakje? Wij beloven te zullen schitteren, van Catapa ontvangen jullie eeuwige dankbaarheid!

Iris Maertens

Iris Maertens

Ik ben Iris Maertens: grafisch vormgever, illustrator en digitale ninja. Het liefst van al teken ik. Maar als creatieve geest ben ik steeds op zoek naar een nieuwe uitdaging!  Voor CATAPA zet ik graag mijn beste beentje voor samen met Max🐶, mijn ‘trainingspartner’. Supporter jij ons?🐾

Niels De Vos

Niels De Vos

Mijn naam is Niels De Vos, uit Lokeren, en ik loop de 20 km voor Catapa! Een uitdaging voor mezelf, en als daarmee een broodnodig initiatief zoals Catapa gesteund kan worden is dat meer dan meegenomen! Supporter je mee?

Froukje Kuijk

Froukje Kuijk

Ik ben Froukje en draai al even mee binnen CATAPA. Ik woon sinds een dik jaar terug in België na enkele jaartjes in Chili te hebben vertoefd. Ik vindt het een heerlijke uitdaging om de beenspieren strak te lopen voor onze sublieme vrijwilligersorganisatie. Ik hou van sport, buitenlucht en ook ontzettend van Brussel dus dit wordt een perfecte mix! The goal: fervente teamspirit, CATAPA op de kaart zetten tijdens de 20 km van Brussel en hopelijk ook nog die kilometers elegant uitlopen.

Move your Money

Laura Garcia | Geen onderdeel van een categorie

Move your Money

Bij welke bank staat jouw geld? En weet je wat die bank daar allemaal mee doet? Tussen 2014 en 2016 investeerden ING, Belfius, KBC en BNP Paribas Fortis maar liefst 33 miljard (!) in fossiele brandstoffen. Daarmee sponsoren ze dus direct de klimaatopwarming. Zullen we daar samen iets aan doen? Doe mee met de actie Move Your Money: onderteken samen met duizenden andere individuen en organisaties ons ultimatum aan de vier Belgische grootbanken: “Trek ons geld weg uit fossiele brandstoffen, of wij trekken ons geld weg bij jullie en veranderen samen van bank.” Onderteken je mee?

Deze campagne is een initiatief met steun van Greenpeace, Hart boven Hard, FairFin en D’URGENT, in alliantie met de “Fossil Banks, No Thanks” campagne van Banktrack. En wij ondersteunen het mee want:

  • Klimaat staat vrijwel dagelijks in de picture, mensen liggen er echt wakker van. Er actie rond voeren is urgent.
  • Onze regeringen bewegen eerder traag, maar met deze campagne kan iedereen als klant/burger een reëel verschil maken. Omdat iedereen meer of minder geld op een bank heeft staan.
  • Wereldwijd is divestment één van de meest efficiënte strategieën gebleken om extra publiek bewustzijn en reële actie op te wekken rond klimaatopwarming. Het maakt een reëel verschil.

Wij willen niet dat banken ons geld nog geven aan bedrijven die fossiele brandstoffen opgraven en verbranden. Daarmee versterken ze de klimaatopwarming. Uit een studie van 2017 door de Klimaatcoalitie bleek dat de 4 Belgische grootbanken – Belfius, BNP Paribas Fortis, ING en KBC – in de periode 2014 tot 2016 nog €40 miljard investeerden in de fossiele industrieDat moet anders.

Daarom willen wij samen met zoveel mogelijk mensen en organisaties de banken voor een ultimatum stellen: move your money, of wij doen het zelf. Onderteken je mee?

Het is eenvoudig: (1) of je bank keurt op haar algemene vergadering in het voorjaar van 2019 een resolutie goed die haar beleid in lijn brengt met het klimaatakkoord van Parijs, (2) of alle ondertekenaars veranderen in juni 2019 samen van bank.

Defensoras

Laura Garcia | Campagnes, Campagnes, Campagnes, Vrouwen, Vrouwen, Vrouwen

Milieu- en mensenrechtenverdedigers zetten zich onvermoeibaar in voor gelijkheid en gerechtigheid. Helaas krijgen ze vaak te maken met discriminatie, geweld, criminalisering, schendingen van hun burgerrechten en de straffeloosheid van gewapende publieke (politie, leger) of ingehuurde (paramilitairen, doodseskaders) groepen. Alle activisten krijgen grote uitdagingen voorgeschoteld, maar vrouwelijke activistes krijgen daarbij ook nog eens te maken met genderspecifiek geweld en andere risico’s.

Met het project “Strategies of women human rights defenders confronting extractive industries” voert CATAPA campagne rond de situatie van vrouwelijke milieuactivisten in Latijns-Amerika die strijden tegen extractieve industrieën. Hiermee willen wij een stem geven aan deze vrouwelijke activisten, hun precaire situatie onder de aandacht brengen en politieke instituties en andere organisaties ertoe brengen om mechanismen te creëren die een betere bescherming bieden aan deze defensoras. Het project vond plaats in samenwerking met verschillende partnerorganisaties waaronder Ingeniería Sin Fronteras (ISF) en REDD (Red Latinoamericana de Mujeres Defensoras).  

Er zijn veel gevaarlijke sectoren waarin het riskant is voor milieuactivisten om verzet uit te oefenen, maar volgens de organisatie AWID vormt mijnbouw de meest onveilige context voor activisten, gevolgd door waterkrachtprojecten en dammen, agro-industrie en houtkap. Het hoofd van de Verenigde Naties werkgroep tegen discriminatie tegenover vrouwen, Alda Facio, bevestigde in mei ook dat de kwetsbaarste groep van vrouwelijke mensenrechtenactivisten zich bevindt bij degenen die activiteiten van extractieve industrieën willen verhinderen (en bij degenen die strijden voor reproductieve en seksuele rechten). Weerstand bieden tegen extractieve industrieën betekent ook (inter)nationale bedrijven en globale elites uitdagen, die samenwerken met overheden en soms zelfs met religieuze en ‘traditionele’ instellingen. Uit onderzoek van Front Line Defenders blijkt dat 281 mensenrechtenverdedigers wereldwijd vermoord werden in 2016. 49% van het totale aantal waren activisten die het milieu, grondgebied en inheemse rechten verdedigden. Meer dan de helft van de moorden, 143 volgens de bevindingen van FLD, vond plaats in Latijns-Amerika.

Alle activisten krijgen grote uitdagingen voorgeschoteld, maar vrouwelijke activistes krijgen daarbij ook nog eens te maken met genderspecifiek geweld en andere risico’s. Terwijl milieuverdedigers dikwijls bestempeld worden als “niet-vaderlandsgezind” of “tegen vooruitgang”, worden vrouwelijke verdedigers daarbij ook nog eens gestigmatiseerd omwille van hun gender en seksualiteit. “Ondanks de groeiende gevaarlijke context, spelen meer en meer vrouwen een belangrijke rol in sociale bewegingen. Ze lopen echter ook een groter risico op seksueel geweld, vooral wanneer ze leven in een gemilitariseerde omgeving. Bovendien hebben hun kinderen ook een grotere kans om bedreigd of aangevallen te worden als een vorm van intimidatie”, zei Marusia Lopez van JASS tijdens hetzelfde VN-event in mei. “Daarnaast worden de rechten die deze vrouwen verdedigen ook niet altijd erkend door de maatschappij en worden ze in sommige landen zelfs beschouwd als misdaden.”

Alejandra Burgos van het Mesoamerican Woman Human Rights Defenders Initiative voegt daaraan toe: “Het gebrek aan toegang tot justitie en de hoge mate van straffeloosheid heeft ook een impact op het leven van activistes in Centraal-Amerika. Uit onderzoek blijkt dat  tussen 2012 en 2016, 60% van de aanvallen tegen activistes bestond uit intimidatie, bedreigingen, waarschuwingen en ultimatums, laster- en stigmatiseringcampagnes, gebruik van geweld, illegale en willekeurige arrestaties, criminalisering en gerechtelijke vervolgingen. Daarbij leven we ook nog eens in een van de regio’s met de meeste feminicides (vrouwenmoorden) ter wereld.”

Vrouwelijke activistes in Latijns-Amerika lijden vaak onder een driedimensionale vorm van discriminatie. Ten eerste worden ze vaak minachtend bekeken omdat ze inheems zijn. Ze hebben dikwijls hun eigen culturele gewoonten, praten een andere taal en geloven in een natuurgodsdienst. Die eigenschappen zorgen er helaas voor dat ze in veel landen als minderwaardig bestempeld worden. Daarnaast heeft de specifieke (gewelddadige) context van het socio-ecologisch conflict waarin ze wonen ook een grote impact op verschillende facetten van hun leven en hebben ze niet altijd de kans om te verhuizen. Tenslotte ondervinden ze ook moeilijkheden omdat ze een voor een vrouwen zijn die willen breken met traditionele rolpatronen. Op die manier bevinden ze zich in een precaire situatie omdat ze ‘hun verplichtingen niet naleven’ en ‘opstandig’ worden. Milieuactivistes die protesteren tegen het economisch extractieve  beleid van Latijns-Amerikaanse regeringen worden vaak slachtoffers van het willekeurige gebruik van het strafsysteem, met als resultaat dat ze geconfronteerd worden met valse beschuldigingen en oneerlijke rechtszaken. Dit zijn criminaliseringstrategieën waartegen ze zich moeilijk kunnen verzetten, door een gebrek aan geld, tijd en contacten.

Een internationale consensus over de definitie van wat een milieu- of mensenrechtenverdediger is, bestaat al. Maar de dubbele kwetsbaarheid van vrouwelijke activistes wordt vaak vergeten. Er bestaan nauwelijks statistieken over het totale aantal activistes die geconfronteerd worden met bedreigingen en gendergerelateerd geweld of die gecriminaliseerd worden. Onderzoekbureaus en internationale organisaties zouden dit thema vanuit een genderperspectief moeten benaderen, zodat er specifieke resoluties en protocollen opgesteld kunnen worden en vrouwelijke milieu- en mensenrechtenverdedigers op hun beurt ook een specifieke bescherming krijgen.

In het kader van ons project werden internationale onderzoeksteams gestuurd naar partnerlanden in Latijns-Amerika: Bolivia, Peru, Ecuador en El Salvador. Deze teams hebben, met hulp van lokale experten, de problematiek van vrouwelijke activisten die strijden tegen extractieve industrieën onderzocht, aan de hand van kwantitatieve en kwalitatieve onderzoeksmethoden. De resultaten werden neergeschreven in een rapport dat vervolgens naar de Inter-Amerikaanse Commissie voor Mensenrechten (CIDH) werd gezonden. Het IACHR is een autonoom juridisch orgaan ter bescherming van de mensenrechten in de 35 lidstaten van de Organisatie van Amerikaanse Staten. Op 24 oktober hield de IACHR (Inter-Amerikaanse Commissie voor de Rechten van de Mens) een publieke hoorzitting over “de criminalisering van vrouwelijke milieuactivisten in Latijns-Amerika“. De zitting van de IACHR ging door in Montevideo, Uruguay, en was een belangrijke stap voorwaarts om de precaire situatie van activistes in de context van extractieve industrieën in Latijns-Amerika beter op de kaart te zetten.

Catapa heeft daarna hard gewerkt in België om dit onderwerp onder de aandacht te brengen bij het bredere publiek en politieke instellingen. Het doel hiervan was om politieke instellingen zoals de Europese Unie ertoe aan te zetten een genderperspectief te implementeren in hun wetgeving en beleid dat leidt tot een betere bescherming van deze vrouwelijke mensenrechtenactivistes.

In januari 2018 organiseerde CATAPA twee evenementen waarbij verschillende sprekers uitleg gaven over de situatie van vrouwelijke mensenrechtenactivistes in Latijns-Amerika en de beschermingsmogelijkheden. Hierbij werd Mirtha Vasquez uitgenodigd als gastspreker, de Peruviaanse advocate en mensenrechtenactiviste die Maxima Acuña vertegenwoordigt in haar strijd tegen het goudmijnbouwproject Conga.

Op 10 januari werd een evenement georganiseerd in het Europees Parlement, in het kader van een nieuwe EU Resolutie over vrouwen, gendergelijkheid en klimaatgerechtigheid. Mirtha Vasquez en Dr. Clara Burbano Herrera (Universiteit Gent), één van de onderzoeksters in het project, gaven aanbevelingen voor de EU voor de bescherming van mensenrechtenverdedigers. Dit werd gevolgd door presentaties van Europarlementsleden Florent Marcelessi en Jordi Solé (beiden Greens/EFA) over respectievelijk de bestaande bescherming van mensenrechtenverdedigers door de EU en hoe dit tot uiting kwam in het budget van de EU.

De dag ervoor werd een evenement georganiseerd in de Pianofabriek in Brussels rond hetzelfde onderwerp, waar Mirtha Vasquez voor een volle zaal mocht presenteren. Naast Mirtha Vasquez kwamen ook Amelia Alva Arevalo (Ugent), één van de onderzoekers bij het project, en Nicky Broekhoven (Ugent), die onderzoek voert rond gender en klimaat, een presentatie geven.

Tijdens Open Mined, voorheen de Academische Week, werden maar liefst drie vrouwelijke mensenrechtenverdedigers uitgenodigd om lezingen te geven aan universiteiten en hogescholen en tijdens evenementen: Gloria Chicaiza uit Ecuador, Margarita Aquino uit Bolivia, Mariana Gomez uit Colombia.

Bronnen:

Front Line Defenders. (2017). Annual Report on Human Rights Defenders at Risk in 2016. Front Line Defenders.Geraadpleegd hier: https://www.frontlinedefenders.org/en/resource-publication/annual-report-human-rights-defenders-risk-2016


IACHR. (2015). Criminalization of Human Rights Defenders. Geraadpleegd hier: http://www.oas.org/en/iachr/reports/pdfs/criminalization2016.pdf

Inmaculada, Barcia. (2017). Weaving resistance through action: strategies of women human rights defenders confronting extractive industries. Geraadpleegd hier: https://www.awid.org/sites/default/files/atoms/files/eng_weaving_resistance_through_action-web.pdf

Vásquez Chuquilín, Mirtha. (2013). Criminalización de la protesta en Perú. Geraadpleegd hier: http://www.grufides.org/sites/default/files//documentos/publicaciones/Criminalizaci%C3%B3n%20de%20la%20protesta%20en%20Per%C3%BA%20-%20Mirtha%20V%C3%A1squez.pdf

WG Discrimination Against Women: event. (2017). Strengthening protection networks for women human rights defenders to combat discrimination: Challenges and opportunities in the current context. Geraadpleegd hier: http://www.ohchr.org/EN/Issues/Women/WGWomen/Pages/WomenHumanRightsDefendersGender.aspx